موج فتنه: از جمل تا جنگ نرم

معرفي:
این کتاب که از سوی کانون اندیشه جوان منتشر شده است، با تکیه و تأکید بر سخن و سیره امام علی(ع) ابعاد گوناگون بحث فتنه را به اختصار می‌کاود.

این کتاب در هفت فصل سامان یافته است. فصل نخست به بیان مقدمات بحث و مفهوم‌شناسی «فتنه» می‌پردازد و فصل دوم به توصیف «شرایط و موقعیت‌های فتنه‌خیز» اختصاص دارد. آگاهی از این شرایط برای تحلیل موقعیت‌های اجتماعی و تشخیص وظیفه عقلی و دینی سودمند است، زیرا بسیاری از افراد از روی غفلت در موقعیت‌های فتنه‌خیز گرفتار می‌شوند و بدون آن که بخواهند یا بدانند، هیزم آتش فتنه‌گران می‌شوند.

فصل بعدی بسترهای اجتماعی ایجاد فتنه را بررسی می‌کند. مطالب این فصل برای متصدیان فرهنگی جامعه از این جهت می‌تواند مفید باشد که نشان می‌دهد زنگ‌های خطر فتنه چگونه و چه زمانی به صدا در می‌آیند. از بعدی دیگر، مطالب فصل سوم نشان می‌دهد که برای مبارزه با فتنه از کجا باید شروع کرد. به عقیده نویسنده، هرگز نباید آثار ظاهری فتنه، از قبیل آشوب‌های جزئی، مخالفت‌ها و نافرمانی‌های مدنی در بخش‌های کوچکی از جامعه، ما را از آبشخورهای اصلی فتنه غافل کند.

در فصل چهارم به شگردها و شیوه‌های فتنه‌گران برای ایجاد فتنه در جامعه توجه می‌شود. این فصل دکترین فتنه و فرمول آن را تحلیل می‌کند و نشان می‌دهد فتنه‌گران از چه راه‌ها و به چه شیوه‌هایی کار خود را پیش می‌برند. آشنایی با مطالب این فصل از این جهت مفید است که به خوانندگان کمک می‌کند آگاهی خودشان را از حقیقت بالاتر برند و فریفته ظاهر افراد و شعارهای خوب و جذاب نشوند. سطح برخورد خودشان را با مسایل اجتماعی و سیاسی عقلانی‌تر کنند و از اتخاذ تصمیمات هیجانی و احساسی که خواسته فتنه‌گرانند، خودداری ورزند.

فصل ششم کتاب به توضیح برخی از پیامدهای مثبت و منفی فتنه می‌پردازد. نگاه نویسنده، به پیروی از فرهنگ اسلامی، این است که نباید تنها به‌ عنوان تهدید با فتنه‌ها برخورد کرد، زیرا از زاویه‌ای دیگر، فتنه‌ها فرصتی بی‌نظیر در اختیار جامعه اسلامی قرار می‌دهند. فرصتی برای شناخت حقیقت و حقیقت‌محوران. فتنه‌ها موجب کنار رفتن پرده نفاق از چهره‌هایی می‌شود که تا قبل از وقوع فتنه هرگز گمان نمی‌رفت، چنان افرادی با چنان نیت‌هایی در صفوف جامعه رخنه کرده باشند.

در نهایت، واپسین فصل کتاب به شیوه‌های مبارزه با فتنه می‌پردازد و راه‌های مبارزه کوتاه‌‌مدت و بلندمدت با فتنه را تبیین می‌کند. این فصل می‌تواند برای عموم مردم راهگشای خوبی برای برون‌رفت از فضای غبارآلود و تاریک فتنه و در امان ماندن از آسیب‌های معنوی و اجتماعی آن باشد. در عین حال، در این فصل با تکیه بر سخن و سیره امام علی(ع) راه و روش مبارزه کوتاه ‌مدت و بلند مدت با فتنه و فتنه‌گران به متصدیان فرهنگی و نخبگان علمی جامعه نیز نشان داده می‌شود.

این اثر می‌کوشد پاره‌ای از شگردها و شیوه‌های فتنه‌گری را با استناد به نمونه‌های تاریخی، به‌ویژه دوران امام علی(ع) و استفاده از تئوری‌های کودتاهای مخملی و نرم بررسی کند.

عناوینی نظیر «استفاده از شیوه‌های مبارزه نرم»، «استخدام چهره‌های موجه و مقدس»، «استفاده از شعارهای خوب و جذاب»، «سخن‌گفتن از اصول متعالی انسانی»، «نفی گذشته افتخارآمیز جامعه»، «تحریک احساسات»، «شبهه‌افکنی»، «تفرقه‌افکنی»، «جلب حمایت‌های خارجی»، «ایجاد سازمان‌های اجتماعی مردم‌نهاد»، «ایجاد فاصله میان مردم و حکومت» و «درآمیختن حق و باطل» از موضوعاتی‌اند که در این اثر به عنوان برخی از ویژگی‌های فتنه بررسی می‌شوند.